YAPI KANUNU TASARISI TASLAĞI
BİRİNCİ BOLUM Amaç, Kapsam, Tanımlar, Genel Esaslar
Amaç
Madde l- Bu Kanun'un amacı; kentsel ve kırsal alanlarda yapılaşma konusunda bilim, teknik, sanat, sağlık, güvenlik ve estetik kuralları ile yöresel koşullara uygun yapılaşmanın sağlanması, yürürlükte olan yapı ile ilgili tüm teknik ve mesleki mevzuatın bütünleyici bir anlayışla kanun içinde yer almasının temini, afet zararlarına mukavemet edebilen, dayanıklı yapı stoğuna sahip güvenilir sağlıklı yaşam çevrelerinin oluşmasını ve kent ve diğer yerleşmelerin doğal afetlere karşı dayanıklılığını sağlayacak biçimde yapılaşma, yapı güvenliği ve yapı standartlarına temel unsur teşkil edecek ve plansız, kontrolsüz, kalitesiz yapılaşmaya mani olacak usul ve esasları sağlamaktır.
Kapsam
Madde 2- Bu Kanun, kentsel ve kırsal alanlardaki her türlü yapının kanun amacına uygun olarak inşa edilmesine ilişkin iş ve işlemlerin belirlenmesi, planlanması, projelendirilmesi ve gerçekleşmesine yönelik süreç, örgütlenme, yapım ve kullanıma ilişkin usul ve esasları kapsar.
Tanımlar
Madde 3- Bu Kanun'da geçen;
Bakanlık: Bayındırlık ve İskan Bakanlığı'nı,
İlgili İdare: Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki yapı ve uygulamalar için
Büyükşehir belediyeleri ile diğer belediyeleri, bu alanlar dışında kalan yapı ve uygulamalar
için Valilikleri ve yapı ruhsatı ve yapı kullanıma izni vermeye yetkili diğer idareleri,
İlgili Mevzuat: İmar Kanunu ve bu Kanun ve bu Kanun uyarınca çıkarılan
yönetmelikler ile yapı malzemeleri ve yapı denetimine ilişkin olanlar da dahil olmak üzere,
yerleşme ve yapılaşma ile ilgili uygulamaları belirleyen kanun, tüzük, yönetmelik, tebliğ,
standart, her ölçekte imar planı, plan notu, sözleşme, teknik şartname, genelge ve Bakanlıkça
yapılacak diğer tanzimler,
Yapı: Karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi yer altı ve yerüstü
inşaatı ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve müteharrik tesislerdir.
Bina: İçinde yaşamak veya çeşitli eylem ve işlevleri gerçekleştirmek üzere inşa
edilen yapıları,
Yapı Sahibi: Yapı üzerinde mülkiyet hakkına veya sınırlı aynı hakka sahip olan
gerçek veya tüzel kişiyi,
Yapım Süresi: Yapı ruhsatı ile yapı kullanma izninin alındığı tarihler arasındaki
süreyi,
Yapı Sorumluları: Bu Kanun uyarınca yapılması zorunlu sigortalarını yaptıran, yapım işlerinde görev alan proje müellifleri, yapı müteahhidi, varsa teknik danışman, şantiye şefi yapı denetim kuruluşu ve denetim sorumlusu mimar ve mühendisler ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanları ve laboratuar görevlilerini,
ı) Yapı İnşaat Alanı: Işıklıklar hariç bodrum kat, asma kat ve çatı arasında yer alan mekanlar ve ortak alanlar dahil yapının inşa edilen tüm katlarının alanını,
i) Mimarlık ve Mühendislik Hizmetlerine Esas İnşaat Alanı: Teklif edilen yapının dış ölçüleri esas alınmak suretiyle normal kat yükseklikteki hacimler 1.0 emsal ile, 4.5 metreden fazla yükseklikteki hacimler 1.5 emsal ile, 9.00 metreden fazla yükseklikteki hacimler 2.25 emsal ile çarpılarak, balkon ve üstü örtülü teras alanlarının yarısı, bina dışında (giriş saçaklar hariç) açık teraslar ile üstü kapalı yanlan açık geçitler 0.25 olarak alan hesabına dahil edilmek suretiyle bulunan toplam alanı,
j) Yapı Yaklaşık Maliyeti: Binalarda, Bakanlıkça her yıl yayımlanan mimarlık ve mühendislik hizmet bedellerinin hesabına esas yapı yaklaşık birim maliyetlerine ilişkin olarak ilgili mevzuatta belirtilen birim maliyet ile yapı inşaat alanının çarpımından elde edilen bedeli ve yapı ile ilgili betonarme iksa, fore ve çakma kazık, istinat duvarı ve yapı malzemeleri gibi özellikli imalatın toplam bedelini, binalarda gerçekleştirecek değiştirme, güçlendirme ve esaslı onarım işlerinin bedelinin ve bina dışında kalan yapılarda ise yapının keşif bedelini,
k) Taşıyıcı Sistem: Yapıların temel, betonarme, ahşap, çelik karkas, duvar, döşeme ve çatı gibi yük taşıyan ve aktaran bölümlerini ve istinat yapılarını,
1) Yapı Kusuru: Yapının imar mevzuatına, fen ve san'at kurallarına aykırı, eksik, hatalı, kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme kullanılarak yapılmasından kaynaklanan, yapı tamamlandığı sırada belirlenemeyen ve yapının kullanım süresi içinde ortaya çıkan kusuru,
m) Yapı Hasarı: Kullanımdan doğan hasarlar hariç, yapının fen ve sanat kurallarına aykırı, hatalı ve kusurlu yapılması nedeniyle yapıda meydana gelen ve yapının kullanımını engelleyen veya yapıda değer kaybı oluşturan her türlü hasarı,
n) Yapı Projesi: Bir yapının inşa edileceği arazi ve zemin etütleri yapılmış mimari, statik-betonarme, mekanik, elektrik ve diğer tesisatları ile bunlara ilişkin her türlü detay ve raporu içeren teknik projeyi,
o) Yapı Ruhsatı: Belediye sınırları içinde veya dışında kalan yerlerde inşa edilecek yapılar için belediye veya valiliklerce İmar Kanunu, İmar Planı ve bu Kanun ve Yönetmelik hükümleri ve ilgili standartlara uygun olarak, yapı sahibi, yapı müteahhidi, şantiye şefi, tüm proje müellifleri (mimar, inşaat, elektrik, makine ve jeoloji mühendisleri) ve yapı denetim kuruluşu yetkilisinin, denetim sorumlusu ve ruhsat veren ilgili idarenin mimar ve mühendislerin imzası alınarak usulüne uygun olarak düzenlenen belgeyi,
ö) Proje müellifi: Uzmanlık alanına uygun olarak, yapı ruhsatına esas her türlü etüt, aplikasyon, proje, metraj ve keşif hazırlama yetkisine ve telif haklarına sahip olup, ilgili meslek odasına kayıtlı gerçek ve tüzel kişiyi,
p) Yapı Denetim Kuruluşu: Bakanlıktan alman izin belgesi ile münhasıran jeolojik veya jeoteknik etütlerin veyahut bu etütlerin her iki türünün, zemin etütlerinin, yapı projelerinin ve yapıların teknik yönden denetimini yapan, mevcut yapıların mevzuata uygunluğunun tespit edilmesi de dahil olmak üzere, teknik denetim konusunda müşavirlik hizmetleri verebilen, Bakanlıkça verilen denetçi belgesine sahip olmak kaydıyla ortaklarının tamamı mimar, inşaat, makine ve elektrik mühendisleri olup, ayrıca bünyelerinde kontrol elemanı mimar ve mühendisler ile yardımcı kontrol elemanı ve fen adamları görevlendirilen ticari tüzel kişileri,
r) Yapı Müteahhidi: Ticari amaçlı; şahsi, teknik ve mali kaynakları İle İmkanlarını kullanarak veya taşeron eliyle yapım işini üstlenen, yapının planlara ve mevzuata, fen ve sanat kurallarına, ruhsat eki projelere uygun olarak ve bünyesindeki ilgili uzmanların ve sorumluların gözetimi altında inşa edileceğini yapı sahibine ve İlgili idareye taahhüt eden, İlgili meslek odasına kayıtlı, Bakanlık' tan sertifika almış gerçek veya tüzel kişiyi,
s) Şantiye Şefi: Konusuna ve niteliğine göre yapım işlerini yapı müteahhidi adına yöneterek uygulayan, üyesi olduğu meslek odasınca sicil kayıtları tutulan mimar veya mühendisleri,
ş) Teknik Eleman: Yapı, elektrik tesisatı, sıhhi tesisat ve ısıtma, makine ve benzeri alanlarda hizmet verecek en az dört yıllık yüksek öğrenim veren okullardan mezun, mimar ve mühendisleri (İnşaat Mühendisi, Makine Mühendisi, Elektrik Mühendisi, Jeoloji Mühendisi),
t) Denetçi Mimar ve Mühendis: Bakanlık tarafından denetçi belgesi verilmiş bulunan, sicilleri üyesi oldukları meslek odasınca tutulan mimar ve mühendisleri,
u) Kontrol Elemanı: İmar mevzuatı ve bu Kanun hükümleri çerçevesinde yapım işinin denetlenmesi hizmetlerini bizzat yapıda ve şantiye sahasında, işin büyüklük ve önemine göre yeterli sayıda kontrol şefine bağlı olarak ve gerektiğinde onlara danışarak görevlerini yürütmekle yükümlü ve sicilleri ilgili meslek odasınca tutulan mimar ve mühendisleri (İnşaat. Müh., Elektrik Müh., Makine Müh- ve Jeoloji Müh.),
ü) Yardımcı Kontrol Elemanı: Denetim sorumlusu mimar ve mühendislerin yönetiminde kontrol elemanları ile birlikte yapı denetimine katılan teknik öğretmen, yüksek tekniker, tekniker ve teknisyeni,
v) Yapı Kullanma İzin Belgesi: Bu Kanun kapsamındaki yapıların imar mevzuatı ve bu kanun hükümlerine uygun şekilde tamamlanması üzerine, yapı sahibinin, proje müellifinin, yapı müteahhidinin, şantiye şefinin, yapı denetimi kuruluşu yetkilisinin imzaları alınmak suretiyle, standardına uygun olarak ilgili idarece düzenlenen ve yapının kullanılmasına izin verildiğini gösteren belgeyi,
y) Yapı Malzemeleri: Bina ve diğer inşaat mühendisliği işlerini içermek üzere tüm yapı işlerinde kalıcı olarak kullanılmak amacı ile üretilen ulusal ve uluslar arası standartlara uygun nitelikli bütün malzemeleri,
z) Standard: Üzerinde mutabakat sağlanmış olan, kabul edilmiş bir kuruluş tarafından onaylanan, mevcut şartlar altında en uygun seviyede bir düzen kurulmasını amaçlayan, ortak ve tekrar eden kullanımlar için üretim özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunların ilgili
terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması zorunlu olan düzenlemeyi,
aa) Laboratuar: Yapı malzemeleri ile ilgili hammadde ve mamul madde üzerinde, ilgili st0ndart!ara veya teknik şartnamelere göre ölçüm, muayene, test yapmak ve bunların diğer özelliklarini tayin etmek üzere, ilgili mevzuat uyarınca akredite edilmiş veya bakanlıkça İzin verilmiş ve bünyesinde denetçi mühendis istihdam etmesi mecburi olan teknik kontrol ve araştırma tesislerini,
bb) Sigortalar:
Bütün Riskler Sigortası: Yapım süresi içinde, önceden bilinmeyen, ani ve harici bir
sebepten dolayı yapıda ve şantiye sahasında uğranılan her türlü hasar ve kayıplar ile kaza
sonucu meydana gelebilecek ölüm ve her türlü bedeni ve maddi kayıpların karşılanması
maksadıyla yapı müteahhidi tarafından yaptırılması mecburi olan sigortayı,
Mesleki Sorumluluk Sigortası: Yapının projelendirilmesinde, yapım süresinde ve
denetlenmesinde görev alan; proje müellifi, müteahhit, laboratuar ve yapı denetim kuruluşları
tarafından, mesleklerinin uygulanması sırasında verilen hizmetlerde kusur veya mesleki bilgi
ve beceri eksikliği sebebiyle tazminat ödenmesini gerektiren zararları teminat altına alan ve
bu kişilerin üyesi bulunduğu meslek odalarınca takibinin yapılması gereken mecburi
sorumluluk sigortasını,
3) Yapı Kusuru Sigortası: Yapının kullanım süresince yapı hasarları sebebiyle
uğranılan maddi zararlarının karşılanması maksadıyla yapı sahibi tarafından yaptırılması
mecburi olan sigortayı,
Doğal Afet Sigortası: Yapının kullanım süresi içinde yapıda doğal afetler sebebiyle
uğranılan maddi zararların karşılanması maksadıyla yapı sahibince yaptırılması mecburi olan
sigortayı,
İfade eder.
Genel Esaslar
Madde 4- Bu Kanun'un uygulanması ile yapıların projelendirilmesinde ve yapımında;
a) Can ve mal emniyetini temin ve koruma,
b) Doğal afet zararlarını azaltmak, afete mukavemet edebilen yapı stoğunu geliştirmek, doğal, tarihi ve kültürel değerleri korumak, yaşatmak ve geliştirmek,
c) Yapının, imar mevzuatına, sağlık kurallarına, bu Kanun hükümlerine, mühendislik ve Mimarlık disiplinlerinin genel kurallarına, bilimsel ve teknik kurallara, ulusal ve uluslararası standartlara ve her türlü şartname, yönetmelik ve esaslara uygun olarak gerçekleşmesinin sağlamak,
esasları gözetilir.
Özel Yapılar
Madde 5- Bu Kanun'da belirtilen hükümlerin uygulanamadığı köprüler, viadükler, iskele, liman, rıhtım binaları, barajlar, santral binaları, yüksek kuleler, sulama kanalları, askeri yapılar, kendi özel mevzuatları kapsamında ilgili idarelerce düzenlenecek yönetmelik, şartname ve esaslara göre yapılır.
İKİNCİ BOLUM Yapı Sınıfları
Yapının Mimarlık Hizmetlerine Esas Sınıfları
Madde 6- Yapının mimarlık hizmetleri esas sınıfları Bakanlıkça her yıl yayımlanan mimarlık ve mühendislik hizmet bedellerinin hesabına esas olan yapı sınıfları olup, bu sınıfa giren yapılar yığma, ahşap, betonarme, çelik, prefabrike, kompozit, yüksek ve özel yapılardır. Söz konusu yapıların projelendirme ve yapımına ait gerekli bütün işlemler ilgili yönetmelik, şartname ve esaslara göre yürütülür.
Korunması Gerekli Yapılar
Madde 7- Bu kapsama giren yapıların her türlü muhafaza, bakım, onarım, restorasyon, restitüsyon, fonksiyon değiştirme ile ilgili her türlü rapor, proje ve yapım kuralları yürürlükteki "Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanun"undaki esaslar doğrultusunda düzenlenen yapılardır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Yapım Yapım
Madde 8- Yapı, kuruluş veya kişilerce kendilerine ait tapusu bulunan arazi, arsa veya parsellerde ya da kendisine ait tapusu bulunmamakla beraber kamu kurum ve kuruluşlarının vermiş oldukları tahsis veya irtifak hakları tesis belgeleri ile bu Kanun'a, imar planına, parselasyon planına, yönetmeliklere, standartlara, onaylı etüt ve projelere, ruhsat ve eklerine ve diğer ilgili mevzuata uygun olarak yapılır.
Proje
Madde 9- İnsanların ruhsal ve bedensel sağlığını koruyup destekleyecek mekanları oluşturmak, toplumsal sağlığı, güvenliği ve refah sağlayacak kalitede yapı üretimini gerçekleştirmek ve çevresel etkilerden insanları korumak amacıyla bu kanunun eki olan yürürlükteki Afet Bölgelerinde Yapılacak Olan Yapılar Hakkında Yönetmelik, Zemin ve Temel Etüdü Yönetmeliği, Isı Yalıtım Yönetmeliği, Yangın Yönetmeliği, Otopark Yönetmeliği, Sığınak Yönetmeliği ve Projeyle ilgili diğer ilgili yönetmeliklere uygun olarak tasarlanır.
Projelendirme ve Yapıma Esas Bilge ve Belgeler
Madde 10- Bu Kanun'un uygulanması ile yapıların projelendirilmesinde ve yapımında;
Arsa Hukuki Belge ve Bilgileri (tapu senedi, Tahsis Belgesi, İrtifak, ortaklık, şuuyu,
hisse, tapu şerhi, ipotek vb.)
Arsa Fiziki Belge ve Bilgileri (İmar planı, imar durumu, inşaat istikamet rölevesi,
çap, röperli kroki, plankote, zemin-etüt raporu, alt yapı bağlantı krokileri, pis su, temiz su,
elektrik, doğalgaz, yağmur suyu, drenaj, telefon, yol istikamet krokisi, hali-hazır harita, ağaç, yapı rölevesi, iklim ve coğrafi veriler)
Projelerin hazırlanmasına esas imar planı ve plan notu bilgilerini de içeren imar
durum belgesi, parselasyon planı örneğinin imar planı eki jeolojik/jeofizik/jeoteknik
raporunun parselinin bulunduğu alanı kapsayan bölüme, mikro bölgeleme haritası ve eki
raporun ilgili bölümü, su, kanal, yol kotu tutanakları,
Zemin ve Temel Etüt Raporu
Yapının Kompozisyonunda yer alacak tüm elemanların ve bunların önem dereceleri
ile özellikleri, yapının işlevleri ve kullanma amaçları, ihtiyaçlarının belirlenmesi, tasarım
aşamasında değerlendirilecek özel istekler, yapının kullanıcıları ile ilgili bilgiler, özel
normlara göre yapılacaksa bunların da belirtildiği ihtiyaç programının,
temin edilmesi zorunludur.
Yarışma Yöntemiyle Elde Edilen Yapılar
Madde 11- Kamu yararı esas alınarak, ait olduğu konunun özelinde; kültür, sanat, bilim ve çevre değerlerinin rekabet yoluyla geliştirmesine, çok sayıda seçenekten en ekonomik, en işlevsel, yenilikçi projelerin seçilmesine, müelliflerin saptanmasına ve güzel sanatları teşvik maksadıyla elde edilen yapılardır.
Yapıların elde edilme şartları bu Kanun' un eki olan Mimarlık, Peyzaj Mimarlığı, Mühendislik, Kentsel Tasarım Projeleri, Şehir ve Bölge Planlama ve Güzel Sanat Eserleri Yarışma Yönetmeliği'nde belirtilmiştir.
Yapı Projelerinin Yapılması, Kontrol ve Onayı
Madde 12- 10. Maddedeki bilgilerin teminini takiben Altyapı Proje Hizmeti, Mimari Proje Hizmeti, İnşaat Mühendisliği Proje Hizmeti, Makine Tesisatı ve Elektrik Proje Hizmeti, Peyzaj Mimarlığı Proje Hizmeti ve Dekorasyon Proje Hizmeti bu Kanun' un eki ilgili teknik şartname, yönetmelik ve esaslar doğrultusunda düzenlenir. Proje hizmeti veren ve raporları hazırlayan proje müelliflerinin (mimar, inşaat, makine, elektrik ve jeoloji mühendisleri) en az 4 yıllık yüksek öğrenim kuruluşunda teknik eğitim görmüş olmaları ve ilgili oldukları bölüme imza atma yetkisine sahip olmaları şarttır. Uygunluk ve tasdik içinde aynı şartlar aranır.
Proje Sınıfları
Madde 13- Yapılar gerektirdikleri sanat ve teknik emek ve araştırmanın çokluğu ve güçlüğüne göre sınıflara ayrılmıştır. Hizmetin hangi sınıfa sokulacağı bu Kanun' un eki mimarlık ve mühendislik hizmetleri şartnamesine göre belirlenir.
Proje Bedeli
Madde 14- Bedel tespitinde kamu idare ve müesseselerince hizmetin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar, ihaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer hizmetlerdeki fiyatlar ve ücretler ve ilgili meslek odalarınca belirlenmiş fiyatlar esas alınır.
Yapı Ruhsatı
Madde 15- Bu Kanun kapsamına giren bütün yapılar için belediye veya valiliklerden yapı ruhsatı alınması zorunludur. Bu konu ile ilgili olarak bu Kanun ve 3194 sayılı İmar Kanun' u ve ilgili yönetmelikleri geçerlidir.
Büyükşehir Belediye sınırları, diğer belediye sınırları içerisindeki yapılar, gelişme alanlarındaki yapılar, mücavir alan sınırları dışındaki alanlardaki yapılar ile ilgili ruhsat verme koşullan farklı olup, bu konu ile ilgili gerekli yönetmelikler düzenlenecektir.
Bu Kanun ve bu Kanun doğrultusunda çıkan yönetmeliklere ve 3194 sayılı kanun ve ilgili yönetmeliklerine aykırı olarak düzenlenen yapı ruhsatlarının hukuki geçerliliği olmayıp, ruhsatları iptal edilen Ruhsat İptal Yöntemleri ile ilgili yönetmelikler düzenlenecektir.
Yapı Ruhsatı Müracaatı İçin Gerekli Belgeler:
Madde 16- Yapı ruhsatı alınabilmesi için aşağıdaki belgelerin bulunması zorunludur. Eksik belge ile müracaat edilmesi halinde ruhsat tanzim edilemez.
Arsa hukuki belgeleri,
Arsa fiziki belgeleri,
Alt yapı bağlantı belgeleri,
Büyükşehir ve diğer belediye sınırları dahilinde altyapı hizmeti getirilmeyen (pis su, temiz su bağlantısı, elektrik, yağmur suyu, drenaj) parsele yapı ruhsatı verilemez.
Zemin ve temel etüt raporları,
Bütün uygulama projeleri (mimari, statik, makine ve elektrik tesisatı), detaylar ve
ilgili mahal listeleri,
Yapı Ruhsatına Esas Rapor ve Projelerin Onaylanması:
Madde 17- Kanun ekinde verilen proje düzenleme esaslarına uygun olarak proje müelliflerince hazırlanan rapor ve projelerin proje müelliflerince imzalamasını takiben yapı denetimine tabi olan yapılar yapı denetiminden geçerek ilgili idareye teslim edilir.
İlgili idarede proje ve raporları inceleyip onaylayacak imza yetkisi olan kişilerin en az dört yıllık yüksek öğrenim kurumunda teknik eğitim görmüş mimar ve mühendis ( inşaat, makine, elektrik ve jeoloji mühendisi) olmaları şarttır.
Yapıya ait rapor ve projelerden proje müellifleri, projeyi onaylayan yetkili ve ilgili kişiler müteselsilen sorumludur.
Yapı Ruhsatı Formatı
Madde 18- Ruhsat "Format’ında bulunması gerekli hususlar bu Kanun'un eki "Format’ta belirtilmiştir.
Ruhsata Tabi Diğer Yapım İşleri
Madde 19- Yıkım, onarım, tadilat ve güçlendirme işlerinde de ruhsat alınması zorunludur. Şartları ve uygulanacak esaslar hazırlanacak yönetmeliklerle belirlenecektir.
İnşaat-Yapım
Madde 20- Bu Kanun' un uygulanması ile yapıların yapımında; iş yerinin müteahhide tesliminden itibaren yapı kullanım izin belgesinin alınmasına kadar geçen süreç içerisindeki tüm hizmetler yeniden düzenlenecek olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve Yapım İşleri Teknik Şartnamesi esaslarına göre belirlenir.
Kontrollük Hizmetleri
Madde 21- Bu Kanun' un uygulanması ile yapıların projelendirilmesinde ve yapımında gerekli kontrol hizmetleri:
Proje Kontrollük Hizmeti: Proje müelliflerince hazırlanan rapor ve projeler yapı
denetimine tabi olan yapı gruplarına ait olması halinde yapı denetim teknik elemanlarınca ve
ilgili idare teknik elemanlarınca "Mimarlık ve Mühendislik Proje Düzenleme Esasları'na" ve
projelerin hazırlanması sırasında kullanılan ilgili yönetmelikler esas alınarak kontrol edilir.
Yapı Denetimi yasası dışında kalan yapılarda ise proje kontrollük hizmeti ilgili idare teknik
elemanlarınca yapılır.
Mesleki Kontrollük Hizmeti: Bu Kanun' un eki olan "Mimarlık ve Mühendislik
Hizmetleri Şartnamesi" esaslarına göre belirlenir.
İnşaat Kontrollüğü: İnşaat kontrollük hizmetinin görev yetki ve sorumlulukları
kanunun eki olan " Bayındırlık İşleri Kontrol Yönetmeliği" esasları doğrultusunda yürütülür.
Uygun Vasıfta Malzeme Kullanımı
Madde 22- Ulusal ve uluslararası kabul edilen standartlara uygun malzeme kullanımı zorunludur. Standartlara uygun malzeme kullanımı ile ilgili gerekli teknik ve hukuki müeyyideler hazırlanacak şartname ve yönetmeliklerle belirlenecektir.
Bu konuda çıkmış veya çıkabilecek yönetmeliklere uyulacaktır.
Sözleşmeler
Madde 23- Proje hizmeti alımı ile ilgili olarak yapılması gerekli her türlü proje ve mesleki kontrollük sözleşmeleri ile yapım hizmeti ile ilgili sözleşmeler 4734 sayılı İhale Kanunu ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunun ilgili maddeleri ve buna bağlı olarak çıkarılan ilgili yönetmelikler esas alınarak düzenlenir.
Mimari Projede değişiklik yapılmamak kaydıyla mühendislik dallarındaki hizmet ilgili mühendislere sözleşmesi yapılarak doğrudan verilir. Mimari projede değişiklik yapılmasının söz konusu olması halinde, yapının proje müellifi "Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu" doğrultusunda çalışmak zorundadır.
Yapılara Yapı Kullanma İzin Belgesi Düzenlenmesi ve Yapıların Kullanılması
Madde 24- Yapının inşaası, imar planına, ruhsat eki projelerine, Türk standartlarına, bilimsel ve teknik kurallara uygun olarak tamamlandığında, kullanılabilmesi için, ilgili belediye veya valilikten yapı kullanma izni alması zorunludur.
Yapı sahibinin veya vekilinin müracaatı üzerine yapının, ruhsat ve eklerine, plan ve tüm mevzuat hükümlerine uygun olup, kullanılmasında teknik ve sağlık bakımından sakınca olmadığının tespiti gerekir.
Yapı kullanma izin belgesi düzenlenebilmesi için, yapı denetim sorumluları ve proje müellif: parselin son durumunu gösterir plankotesi ile yapının yapı aplikasyon projesine uygun olup olmadığını, standartlara uygun malzeme kullanıp kullanılmadığını, yapının belirtilen standartlara uygun inşa edilip edilmediğini belirten laboratuar test sonuçlan ile kullanılan malzemenin standarda uygun olduğunu belirtir form eşliğinde rapor düzenlemek zorundadır.
Yapıda görev alan yapı denetim kuruluşu yetkilisi ve yapı denetim sorumlusu mimar ve mühendisler tarafından laboratuar test sonuçlarının ilgili standart ve mevzuata ilgisi de kurularak denetim raporu düzenlenmeden yapı kullanma izin belgesi düzenlenemez. Bu yapılar tespiti halinde mühürlenir. Eksiklikler giderilmeden mühür kaldırılamaz.
İnşaatın bitme günü yapı kullanma izinin verildiği tarihtir. Yapı kullanma izin belgesi düzenlenmeyen yapılar kullanılamaz. Yapı kullanma izin belgesi düzenlenmeden kullanılan yapılardan, yapı sahibi, yapı müteahhidi ve kiracı veya kullanıcı sorumludur.
Büyükşehir belediye sınırları, diğer belediye sınırları içerisindeki yapılar, gelişme alanındaki yapılar, mücavir alan sınırları dışındaki alanlardaki yapılar ile ilgili yapı kullanma izin belgesi düzenleme koşulları farklı olup, bu konu ile ilgili gerekli yönetmelikler düzenlenecektir.
Bu Kanun ve ilgili yönetmelikler doğrultusunda verilmeyen yapı kullanma izin belgelerinin hukuki geçerliliği olmayıp, yapı kullanma izin belgesinin iptali ile ilgili yönetmelikler düzenlenecektir.
Yapılarda Mülkiyetin Tescili
Madde 25- Konu ile ilgili olarak kat irtifakı, kat mülkiyeti ve cins tashihi, intifa hakkı, kiralama ile ilgili yönetmelikler düzenlenecektir.